Spaanse opmars in Nederland: meer dan stijl — vooral mentaliteit valt op

De Spaanse invloed op het Nederlandse voetbal is dit seizoen onmiskenbaar. Feyenoord trok met Javi López de derde Spaanse aanwinst van de transferzomer, zowel Ajax als Jong Ajax hebben grotendeels Spaanse stafleden en Xavi staat op het punt om als bondscoach in Zeist gepresenteerd te worden.

Mentaliteit versus ontwikkeling

Hedwiges Maduro, die in zowel Nederland als Spanje speelde, benadrukt dat het grootste verschil niet per se in techniek of spelsysteem zit, maar in de mentaliteit. "In Spanje groeien voetballers en trainers op met maar één ding en dat is winnen. Daar draait het om. In Nederland worden we opgevoed met het principe dat het in de jeugd niet om winnen gaat, maar om ontwikkelen. Dat is een groot verschil." De KNVB houdt sinds 2019 geen uitslagen meer bij van de jongste jeugd; pas vanaf de elftallen onder 18 jaar draait het om "presteren als een team in de competitie".

Maduro zegt dat Spaanse trainers en spelers zich kenmerken door een zeer sterke focus en passie: winnen heeft prioriteit en emoties aan de zijlijn horen daarbij. Hij vergelijkt trainers als Unai Emery en Pep Guardiola en geeft voorbeelden van hun fanatieke aanpak en doorzettingsvermogen.

Correspondent Edwin Winkels, die sinds 1988 in Spanje woont, ziet hoe de Spaanse spelideeën en trainers zich internationaal handhaven, vooral na het gewonnen WK. Volgens hem is het in Spanje geen groot nieuws dat coaches naar het buitenland komen; het gebeurt al jaren en trekt minder aandacht dan bijvoorbeeld bewegingen naar de Premier League.

Maduro haalt ook cultuurverschillen aan in omgangsvormen: "In Spanje spreek je een coach aan met meneer en als hij zegt dat je twintig rondjes om het veld moet lopen, doe je dat gewoon. In Nederland vragen spelers eerst waarom dat nodig is." Daarnaast noemt hij de strakke, bijna militaire structuur van sommige trainingen bij clubs als Valencia en Villarreal, gecombineerd met ruimte voor plezier na afloop.